Đề xuất bỏ quy định về chụp ảnh chân dung chủ thuê bao điện thoại di động

30/10/2018 15:57

Tuyenquang.gov.vn: Theo nhận định của Bộ Thông tin và Truyền thông, việc chụp ảnh, bổ sung ảnh chụp thật sự không mang lại ý nghĩa trong công tác quản lý, và nếu tiếp tục yêu cầu 38 triệu thuê bao còn lại đi bổ sung ảnh chụp thì sẽ lại tiếp tục gặp phản ứng, nên Bộ đã đề xuất xem xét bãi bỏ quy định này.




Khách hàng đến bổ sung thông tin thuê bao tại VNPT Tuyên Quang.
 
Phương thức xác thực thông tin thuê bao
 
Bộ Thông tin và Truyền thông đang lấy ý kiến các cơ quan liên quan, Sở Thông tin và Truyền thông các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương tờ trình gửi Chính phủ và nội dung Nghị định sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định 25/2011/NĐ-CP ngày 06/4/2011 của Chính phủ quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Viễn thông.

Bộ TT&TT nhận định, ngay sau khi các quy định về việc chụp ảnh, bổ sung ảnh chụp được các doanh nghiệp triển khai, người dân và các cơ quan báo chí đã có phản ứng cho rằng thao tác trên xâm phạm đến quyền riêng tư của người dân. Việc này có thể gây rò rỉ thông tin riêng và không cần thiết do đã có chứng minh nhân dân; đối với các thuê bao đã có thông tin chính xác (như thuê bao trả sau) mà vẫn yêu cầu bổ sung chụp ảnh là không cần thiết… Do đó Bộ TT&TT đề xuất bỏ yêu cầu này.

Theo đánh giá của Bộ TT&TT, hiện các doanh nghiệp viễn thông Việt Nam chưa có hệ thống cơ sở dữ liệu căn cước công dân điện tử để kết nối, đối soát dẫn tới không có cơ sở để đối soát, chứng minh thông tin thuê bao là chính xác hay không.

"Vì vậy, việc chụp ảnh, bổ sung ảnh chụp thật sự không mang lại ý nghĩa trong công tác quản lý và nếu tiếp tục yêu cầu các thuê bao (đặc biệt là các thuê bao đã có thông tin đầy đủ, chính xác như các thuê bao trả sau) đi bổ sung ảnh chụp (các doanh nghiệp ước tính là còn khoảng 38 triệu thuê bao dạng này) sẽ lại tiếp tục gặp phản ứng, do vậy thực sự cần xem xét, bãi bỏ quy định này", tờ trình của Bộ Thông tin và Truyền thông nêu rõ.

Hiện nay có 147 quốc gia có quy định yêu cầu các doanh nghiệp viễn thông phải quản lý thông tin thuê bao di động trả trước, trong đó 131 quốc gia hiện đang thực hiện việc đối soát thông tin thuê bao bằng mắt thường và 16 quốc gia xác thực thông qua CSDL thông tin cá nhân (11 quốc gia trong số đó sử dụng biện pháp sinh trắc học: Ấn Độ, Pakistan, Thái Lan, Peru, …). Trong đó, đối với một số quốc gia đã xây dựng CSDL về sinh trắc học thì việc đối soát ở bước một được thực hiện một cách chính xác hơn vì ngoài giấy tờ tùy thân, doanh nghiệp sẽ có thêm thông tin sinh trắc (dấu vân tay, ảnh chụp) để đối soát.

Ở nước ta, Nghị định 25 trước đây và Nghị định 49 đều quy định doanh nghiệp phải kết nối CSDL thông tin thuê bao của doanh nghiệp với CSDL của Bộ Công an.

Tuy nhiên, theo thông tin từ các đơn vị của Bộ Công an cho biết CSDL căn cước công dân (không phải là căn cước điện tử) mà Bộ Công an đang xây dựng hiện mới triển khai ở 13 tỉnh/thành phố với khoảng 11 triệu căn cước và do khó khăn về kinh phí nên thời gian hoàn thành chưa thể xác định chính xác.

Các đơn vị của Bộ Công an cũng cho biết CSDL căn cước công dân chỉ có thể đối soát một số thông tin như họ tên, số giấy tờ, ngày sinh chứ không thể đối soát các thông tin sinh trắc học (ảnh chụp, dấu vân tay). Ngoài ra, do còn nhiều CMND được cấp còn hạn nên dự kiến hệ thống CSDL căn cước công dân chỉ có thể có đầy đủ thông tin của toàn bộ công dân vào năm 2028 (khi mà các CMND cuối cùng được cấp hết hạn).

Đồng thời, theo quy định tại Luật An ninh mạng (khoản 4 Điều 36), Bộ Công an có trách nhiệm hướng dẫn cơ chế xác thực tài khoản số. Tài khoản số được định nghĩa “là thông tin dùng để chứng thực, xác thực, phân quyền sử dụng các ứng dụng, dịch vụ trên không gian mạng” (khoản 11 Điều 2) và “Không gian mạng là mạng lưới kết nối của cơ sở hạ tầng công nghệ thông tin, bao gồm mạng viễn thông, mạng Internet, …” (khoản 3 Điều 2), nghĩa là tài khoản số bao gồm thông tin thuê bao của thuê bao viễn thông.

Chính vì những lý do trên, Bộ TT&TT đề xuất và xin ý kiến Chính phủ bỏ quy định về chụp ảnh và kết nối với CSDL của Bộ Công an trong Nghị định 49, thay bằng quy định “Bộ Công an xây dựng quy định và hướng dẫn triển khai việc xác thực thông tin thuê bao”; việc có chụp ảnh hay kết nối với CSDL của Bộ Công an hay không sẽ tùy thuộc vào cơ chế xác thực mà Bộ Công an sẽ nghiên cứu, quy định.

Như vậy, thông tin thuê bao mà khách hàng cá nhân phải cung cấp theo giấy tờ tùy thân của cá nhân, gồm họ tên; ngày tháng năm sinh; quốc tịch; số, ngày cấp, cơ quan cấp hoặc nơi cấp giấy tờ tùy thân; nơi đăng ký hộ khẩu thường trú.

Với các tổ chức, thông tin phải cung cấp cho nhà mạng bao gồm: tên tổ chức, địa chỉ trụ sở, thông tin trên giấy tờ tùy thân của người đến giao kết hợp đồng và thông tin trên giấy tờ tùy thân của mỗi cá nhân thuộc tổ chức tương ứng với số thuê bao giao cho cá nhân đó sử dụng.  
 
 

Khách hàng tấp nập đi bổ sung thông tin thuê bao.
 
Về vấn đề hạn chế số lượng SIM

Nghị định 49 không giới hạn số lượng SIM một cá nhân được đăng ký mà chỉ quy định cá nhân nếu muốn sử dụng từ SIM thứ 4 trở lên thì phải ký hợp đồng theo mẫu với doanh nghiệp; người sử dụng chỉ được đăng ký theo đúng mục đích sử dụng; hoàn toàn chịu trách nhiệm về việc sử dụng số thuê bao; khi chuyển quyền sử dụng phải đăng ký lại; doanh nghiệp phải giám sát bảo đảm các thuê bao này sử dụng đúng mục đích.

Thực tế thời gian qua, nhiều chủ đại lý do đã đầu cơ SIM từ trước Nghị định 49 nên đã sử dụng thông tin của cá nhân mình để ký hợp đồng cho hàng trăm SIM; việc “chuyển quyền sử dụng” – bản chất là hành vi bán SIM kích hoạt sẵn – là rất khó kiểm soát.

Tại các quốc gia đã áp dụng biện pháp xác thực thông tin thuê bao chặt chẽ như Malaysia, Thái Lan, Úc vẫn ban hành các quy định nhằm kiểm soát, giới hạn số SIM một cá nhân được sử dụng. Ví dụ như Malaysia giới hạn 5 SIM mà 1 cá nhân có thể đăng ký trên 1 mạng. Thái Lan mới đây (7/2018)  đã đưa ra quy định nếu 1 cá nhân muốn sử dụng từ SIM thứ 5 trở lên thì phải đăng ký tại điểm của chính doanh nghiệp viễn thông (không được mua tại các điểm giao dịch ủy quyền) và doanh nghiệp viễn thông phải báo cáo danh sách những người có nhu cầu sở hữu trên 5 SIM trên 1 mạng về cơ quan quản lý (NBTC). Úc quy định 4 SIM đầu chỉ cần 1 loại giấy tờ tùy thân nhưng từ SIM thứ 5 thì phải bổ sung thêm thông tin về thẻ ngân hàng hoặc là thuê bao đã là thuê bao trả sau với thời gian sử dụng trên 12 tháng.

Trong quá trình xây dựng Nghị định 49, Bộ Tư pháp và Văn phòng Chính phủ có ý kiến phản đối việc hạn chế số lượng SIM với lý do vi phạm hiến pháp trong vấn đề hạn chế quyền sở hữu tài sản của các cá nhân.

Vì vậy, Bộ TT&TT xin ý kiến Chính phủ để giữ nguyên quy định tại Nghị định 49 của Chính phủ về vấn đề này.
Hồ Lan (tổng hợp)

In bài viết Gửi phản hồi Gửi Email
Liên kết chuyên mục