Những năm gần đây sản xuất thủ công nghiệp dịch vụ ở Thị xã Tuyên Quang đã và đang tạo một chỗ đứng vững chắc đóng góp cho nền kinh tế của Thị xã. Giá trị sản xuất thủ công nghiệp dịch vụ năm sau cao hơn năm trước, ngày càng có nhiều hộ gia đình đầu tư phát triển các nghề thủ công nghiệp, kinh doanh dịch vụ mạnh dạn thành lập các doanh nghiệp, đầu tư làm các nghề mới thu hút tạo nhiều việc làm có thu nhập ổn định cho người lao động. Tuy nhiên cũng phải nhìn nhận một cách khách quan sản xuất thủ công nghiệp ở thị xã còn nhỏ lẻ manh mún chưa xuất hiện nhiều các ngành nghề mới khai thác tiềm năng về sức lao động nguồn nhiên liệu sẵn có ở địa phương. Giá trị sản xuất thủ công nghiệp ở các Hợp tác xã còn thấp, phần lớn các hợp tác xã TCN chưa năng động nhạy bén trong cơ chế thị trường nhất là trong việc đầu tư mở rộng sản xuất phát triển các nghề mới. Những năm qua thị xã đã mở hàng chục lớp dạy nghề thủ công nghiệp, song thực tế những lao động được học nghề sau khi hoàn thành khoá học, làm nghề đã học không nhiều. Nhiều nghề mới hình thành duy trì một thời gian song dần dần bị mai một. Ví nhưng HTX sản xuất cót ở phường Minh Xuân mới thành lập xong đã phải giải thể, và nghề mây giang đan từ 337 học viên tham gia học nghề năm 2005 đến cuối năm 2007 chỉ còn 18 người làm nghề.....
Xác định rõ thế mạnh của địa phương, nhìn nhận những khó khăn tồn tại trong phát triển công nghiệp thủ công nghiệp -Từ các mục tiêu, giải pháp trong đề án phát triển công nghiệp thủ công nghiệp gắn với xây dựng làng nghề - Thị xã xác định bên cạnh sự năng động nhạy bén của các hộ gia đình thì việc khuyến khích tạo nhiều điều kiện thuận lợi cho các hộ gia đình các Hợp tác xã thủ công nghiệp đầu tư phát triển các nghề thủ công nghiệp có vai trò quan trọng.Thị xã đã chủ động triển khai quy hoạch các điểm công nghiệp thủ công nghiệp tại các xã Nông tiến, ỷ la - tạo điều kiện về mặt bằng sản xuất, nguồn vốn và nhiều cơ chế phù hợp cho các hộ gia đình các Hợp tác xã thủ công nghiệp, doanh nghiệp ngoài quốc doanh xây dựng và triển khai các dự án ..... Những việc làm đó là các điều kiện cần.... để góp phần thúc đẩy công nghiệp thủ công nghiệp trên địa bàn thị xã phát triển bền vững. Qua thời gian đầu triển khai thực hiện các dự án phát triển công nghiệp thủ công nghiệp du lịch, dịch vụ trên địa bàn, phong trào sản xuất thủ công nghiệp dịch vụ ở thị xã đã có những chuyển dịch đáng ghi nhận, nhiều doanh nghiệp đã đã đầu tư phát triển các nghề phù hợp bước đầu đã đứng vững trong cơ chế thị trường.
Để phát huy lợi thế, phát huy tiềm năng thế mạnh của địa phương thu hút ngaỳ một nhiều các nhà đầu tư, đầu tư xây dựng các dự án phát triển công nghiệp thủ công nghiệp, dịch vụ du lịch, các xã phường ở thị xã đã và đang có như cơ chế phù hợp.... Đến thăm cơ sở sản xuất Tất Thắng nằm trong điểm công nghiệp xã Nông Tiến. Ông Nguyễn Tất thắng chủ cơ sở cho biết cơ sở vừa đầu tư gần 500 trăm triệu đồng mua dây truyền sản xuất giấy. Sản phẩm chủ yếu đó là các loại khăn giấy và các loại giấy thơm cao cấp, giấy vệ sinh ... Đây cũng là cơ sở đầu tiên ở địa phương mạnh dạn đầu tư nguồn vốn hàng trăm triệu đồng mua sắm máy móc để sản xuất chế biến các sản phẩm từ giấy.Nằm trong điểm công nghiệp, thủ công nghiệp xã Nông Tiến, thị xã Tuyên Quang, cơ sở sản xuất Tất thắng được thuê 1000m2 đất trong thời gian 50 năm để xây dựng nhà xưởng phát triển các nghề thủ công nghiệp. Khi đã có chỗ để an cư, đầu năm 2007 cơ sở, chuyển từ nhà xưởng chật hẹp sản xuất mũ cối ở tổ 2 phường Tân Quang sang nơi mới để phát triển sản xuất. Không dừng lại ở nghề sản xuất mũ cối, cơ sở sản xuất Tất thắng đã đầu tư nguồn vốn mua sắm máy móc phát triển thêm nghề chế biến lâm sản và sản xuất các sản phẩm từ giấy, số lao động làm việc tại đây có thời điểm lên tới vài chục người, chủ yếu lao động phổ thông và con em các hộ gia đình nghèo, với mức thu nhập trên dưới 1,5 triêu đồng 1 người 1 tháng tuỳ vào từng công việc cụ thể.
Điểm công nghiệp thủ công nghiệp xóm 16 xã Nông Tiến, bước đầu có 5 cơ sở sản xuất thủ công nghiệp, dịch vụ hợp đồng thuê đất trong thời hạn 50 năm, với tổng diện tích trên 7000 m2. Các cơ sở này đã đầu tư nguồn vốn gần 5 tỷ đồng xây dựng nhà xưởng mua sắm máy móc phát triển các nghề phù hợp.... Tuy nhiên phần lớn các cơ sở này chủ yếu sản xuất các sản phẩm thô, bên cạnh đó việc đầu tư phương tiện sản xuất không đồng bộ, lạc hậu ,giá thành sản xuất cao,do vây doanh thu sản xuất hàng năm chưa cao. Hiện nay trên địa bàn thị xã đã và đang xây dựng 2 điểm công nghiệp thủ công nghiệp đó là điểm công nghiệp thủ công nghiệp thuộc xóm 16 xã Nông Tiến và điểm công nghiệp thủ công nghiệp thuộc xóm 1 xã ỷ la . Đối với các dự án phát triển công nghiệp thủ công nghiệp. Trong số 26 dự án được triển khai trong 2 năm 2006-2007, có 20 dự án đầu tư phát triển các nghề thủ công nghiệp, dịch vụ với tổng nguồn vốn đầu tư lên tới trên 25 tỷ đồng. Trong số đó, đến thời điểm này mới chỉ có 7 dự án đang triển khai thực hiện, 3 dự án đã được phê duyệt địa điểm đang quy hoạch, số dự án còn lại chưa thẩm định, và đang nằm để chờ quy hoạch mặt bằng..
Phát triển công nghiệp thủ công nghiệp đi đôi với phát triển du lịch dịch vụ, xác định được điêu đó, Cấp uỷ đảng chính quyền thị xã đã triển khai nhiều cơ chế chính sách để thu hút các nhà đầu tư. Một trong những dự án dịch vụ du lịch đang được triển khai đó là dự án khu du lịch dịch vụ Hồ Nông Tiến. Với quy mô dự án được UBND tỉnh phê duyệt có diện tích trên 4,8 ha , nằm trên khu vực các xóm 10-11-12 thuộc xã Nông Tiến. Dự án do Công ty cổ phần Kiến trúc xây dựng ACC Hà Nội làm chủ đầu tư,có tổng nguồn vốn đầu tư gần 17 tỷ đồng. Theo kế hoạch dự án được triển khai xây dựng gồm 3 giai đoạn từ năm 2008 đến năm 2015. Trong đó có 16 hạng mục bao gồm một hệ thống khu dịch vụ, khách sạn, sân khấu ngoài trời, sân te nít, bể bơi và nhiều hạng mục khác được quy hoach xây dựng thành khu vui chơi giải trí nghỉ dưỡng và giới thiệu các sản phẩm truyền thống của địa phương. Khu du lịch dich vụ Nông Tiến đi vào hoạt động sẽ tạo việc làm cho từ 300 đến 400 lao động. Như vậy trong 2 năm qua việc thu hút triển khai thực hiện các dự án phát triển công nghiệp thủ công nghiệp du lịch dịch vụ trên địa bàn thị xã chưa nhiều. Số dự án đi vào hoạt động phát huy hiệu quả kinh tế thu hút lao động trên địa bàn chiếm tỷ lệ thấp. Phần lớn các dự án tồn đọng chưa được thẩm định vì chưa có mặt bặng giao đất, công tác giải phóng mặt bằng, xây dựng cơ sở hạ tầng các điểm sản xuất công nghiệp thủ công nghiệp, du lịch, dịch vụ thực hiện chậm, nhiều chủ dự án lúng túng trong việc làm các thủ tục triển khai thực hiện.
Với mục tiêu đưa thị xã Tuyên Quang lên đô thị loại 3 vào năm 2010, Cấp uỷ đảng chính quyền thị xã đang tập trung nhân lực vật lực huy động và tranh thủ mọi nguồn vốn đầu tư, quy hoạch chi tiết các xã phường, các khu công nghiệp thủ công nghiệp khu du lịch dịch vụ, đầu tư có trong tâm trọng điểm cải tạo nâng cấp mở rộng hệ thống đường giao thông. Trong đó thị xã đã và đang đẩy mạnh việc thực hiện đề án phát triển công nghiệp thủ công nghiệp và xây dựng làng nghề giai đoạn 2006-2010 và đề án phát triển du lịch dịch vụ, khuyến khích,mời gọi và tạo điều kiện cho các nhà đầu tư trong và ngoài tỉnh vào đầu tư phát triển công nghiệp thủ công nghiệp, kinh doanh dịch vụ du lịch, tiếp tục xây dựng và triển khai các cơ chế chính sách phù hợp thông thoáng làm động lực để góp phần thúc đẩy mạnh mẽ kinh tế thị xã ngày một phát triển vững chắc.
Xuân Trường- Phòng VHTT TXTQ