Đánh giá cán bộ chuyển từ cảm tính sang đo lường
Thời gian qua, tỉnh Tuyên Quang đã ban hành nhiều chỉ thị, nghị quyết quan trọng về nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, cải thiện năng lực điều hành và chất lượng phục vụ nhân dân. Đặng biệt, mới đây nhất, UBND tỉnh ban hành Quyết định 623. Đây được xem là bước đột phá trong quản trị công, người đứng đầu được đánh giá theo tháng, bằng chỉ số đo lường cụ thể, công khai, minh bạch. Điều đặc biệt là có sự kết hợp giữa định tính và định lượng; thay vì đánh giá cảm tính, cán bộ được chấm điểm theo hiệu quả thực thi nhiệm vụ, tiến độ xử lý công việc, mức độ hài lòng của người dân, kết quả kiểm tra hiện trường, và sự tuân thủ kỷ cương công vụ. Mức xếp loại A (xuất sắc) chỉ dành cho người đạt từ 9 điểm trở lên, tức là không chỉ hoàn thành công việc, mà phải tạo ra sản phẩm có tác động thực chất.
Cùng với đó, Luật Cán bộ, công chức 2025 quy định đánh giá, xếp loại công chức theo các tiêu chí gắn với tiến độ, chất lượng, sản phẩm theo vị trí việc làm và sản phẩm đầu ra. Quan điểm “coi người có tài là chủ thể đặc biệt của nền công vụ” đang được cụ thể hóa bằng những công cụ đo lường mà Tuyên Quang đang áp dụng. Tư duy đánh giá cán bộ vì thế chuyển mạnh từ “năng lực tiềm năng” sang “năng lực thực chứng”, được đo bằng con số, sản phẩm và hiệu quả xã hội.
Phó Giám đốc Sở Nội vụ Lê Văn Đạt chia sẻ: "Quyết định 623 của UBND tỉnh thực chất là một hình thức đánh giá theo KPI (Key Performance Indicator – Chỉ số đánh giá hiệu quả công việc) đối với người đứng đầu cơ quan, đơn vị, nhấn mạnh đo lường kết quả đầu ra và hiệu quả thực thi nhiệm vụ. Việc đánh giá được thực hiện dân chủ, công khai, minh bạch, khách quan và liên tục, tránh nể nang hay hình thức. Kết quả xếp loại hằng tháng không chỉ phục vụ xử lý vướng mắc trong hoạt động của cơ quan, đơn vị mà còn giúp nhận diện hạn chế, đề xuất giải pháp nâng cao chất lượng thực thi công vụ. Đồng thời, đây cũng là căn cứ quan trọng để xếp loại chất lượng hằng năm theo quy định của Đảng, Chính phủ và Bộ Nội vụ".
Cán bộ Trung tâm Phục vụ Hành chính công phường Hà Giang 2 hướng dẫn người dana thực hiện dịch vụ công trực tuyến.
Tại Trung tâm Phục vụ Hành chính công phường Hà Giang 2, tỷ lệ hồ sơ giải quyết trước và đúng hạn của trung tâm luôn đạt trên 99%. Phó Giám đốc Trung tâm Trần Đỗ Phong nhấn mạnh: "Trung tâm đánh giá mức độ hoàn thành nhiệm vụ hằng tháng, chấm điểm theo từng tiêu chí gắn với chức năng, nhiệm vụ. Còn đội ngũ cán bộ làm hết việc, không hết giờ, được theo dõi, đánh giá hàng quý dựa trên kết quả công việc gắn với vị trí việc làm và các chỉ tiêu đo lường cụ thể về văn hóa công vụ, thực hiện quy chế, mức độ hài lòng của người dân, doanh nghiệp, số lượng đơn thư phản ánh, tỷ lệ giải quyết hồ sơ… Cách đánh giá cụ thể và thực chất này giúp cán bộ nâng cao trách nhiệm, tăng tính chủ động và đổi mới trong thực thi nhiệm vụ".
Tại cục Thuế tỉnh, sự đổi mới trong phương thức lãnh đạo, chủ động tham mưu, cùng các giải pháp quản lý thu hiệu quả của người đứng đầu, triển khai hệ thống đánh giá kết quả công việc hàng tháng của cán bộ, nhân viên, gắn với trách nhiệm cá nhân và hiệu quả của đơn vị đang tạo ra những kết quả nổi bật. Trong giai đoạn 2020–2025, Cục Thuế tỉnh luôn hoàn thành và vượt dự toán giao. Chị Nguyễn Quỳnh Anh, cán bộ Cục Thuế tỉnh, cho biết: “Việc đánh giá cán bộ hằng tháng bằng thang điểm và chấm công A, B, C được thực hiện công khai, minh bạch, công bằng, dựa hoàn toàn vào hiệu quả công việc. Cách làm này giúp mỗi người tự nhìn lại mức độ hoàn thành nhiệm vụ, từ đó nỗ lực hơn, nâng cao tinh thần trách nhiệm và khuyến khích sáng tạo trong quá trình thực hiện nhiệm vụ".
Bên cạnh đó, các sở, ngành với chức năng, nhiệm vụ được giao đều nỗ lực triển khai các giải pháp đồng bộ hoàn thành từng chỉ tiêu, nhiệm vụ cụ thể. Trong tháng 11, trên cổng dịch vụ công quốc gia, tỉnh Tuyên Quang xếp vị trí thứ 16 về chất lượng phục vụ, trong đó trên địa bàn tỉnh, Sở Giáo dục và Đào tạo, Sở Nông nghiệp và Môi trường, Sở Nội vụ la 3 cơ quan đứng đầu với trên 90 điểm; 122/124 xã duy trì mức trên 90 điểm.
Tại nhiều xã, phường, các chỉ tiêu phát triển KT - XH, thu ngân sách, chuyển đổi số, cải cách hành chính, giảm nghèo, xóa nhà tạm... đều được lượng hóa gắn với nhiệm vụ cụ thể của từng thành viên ủy ban, từng ngành và lấy đó làm tiêu chí đánh giá mức độ hoàn thành nhiệm vụ cuối năm. Ví như tại xã Việt Lâm mỗi cán bộ phụ trách giúp đỡ 1 hộ thoát nghèo; xã Yên Sơn phân công nhiệm vụ cho từng các bộ phụ trách thúc đẩy phát triển doanh nghiệp, kinh tế tư nhân, thúc đẩy tinh thần khởi nghiệp, đổi mới sáng tạo; xã Côn Lôn gắn trách nhiệm của người đứng đầu với huy động các nguồn lực để xây dựng kết cấu hạ tầng giao thông theo chỉ tiêu đột phá của Đại hội Đảng các cấp...
Du khách đến tỉnh tăng cao là minh chứng cho hiệu quả hoạt động của ngành du lịch.
Để đánh giá cán bộ là động lực phát triển bền vững
Trong dự thảo Nghị định của Chính phủ về đánh giá, xếp loại chất lượng công chức, một điểm mới đáng chú ý là đưa KPI vào hệ thống đánh giá. Đây là bước tiến quan trọng trong quản trị công, song cũng đặt ra nhiều vấn đề về tính phù hợp và khả năng triển khai trong thực tế. Theo PGS, TS Trần Thị Diệu Oanh, Trưởng khoa Luật, Học viện Hành chính và Quản trị công thì để áp dụng KPI cho cán bộ, công chức, điều quan trọng là tiêu chí phải sát thực tiễn, phản ánh đúng vị trí việc làm và mục tiêu công vụ, tránh tình trạng áp dụng hình thức. Phải xây dựng bộ chỉ số KPI rõ ràng, có thể đo lường được, gồm cả định lượng và định tính. Ngoài các chỉ tiêu về tiến độ, khối lượng công việc, cần bổ sung tiêu chí về chất lượng, tinh thần trách nhiệm, văn hóa, đạo đức công vụ... để đánh giá toàn diện hơn.
Trên thực tế, việc khoán sản phẩm cho cán bộ, công chức đang mang lại những chuyển biến tích cức trong khu vực hành chính công, tuy nhiên việc thực hiện chưa có hướng dẫn thống nhất. Mỗi chức danh công vụ cần phải có bộ chỉ số riêng, đo đủ 4 yếu tố về khối lượng, tiến độ, chất lượng, hiệu quả, không có KPI chung chung, không đánh giá theo cảm tính. Cùng với đó kết quả KPI phải là căn cứ quyết định cho các quy trình nhân sự, gắn đánh giá với bổ nhiệm, khen thưởng, điều động cán bộ, khuyến khích tinh thần “7 dám” trong cán bộ (Dám nghĩ, dám nói, dám làm, dám chịu trách nhiệm, dám đổi mới, sáng tạo, dám đương đầu với khó khăn, thử thách và dám hành động vì lợi ích chung). Cùng với đó, tăng cường bồi dưỡng, chuẩn hóa đội ngũ cán bộ theo chuẩn vị trí việc làm, đáp ứng yêu cầu của thời kỳ chuyển đổi số.
Với quyết tâm đổi mới tư duy trong đánh giá cán bộ, lấy sản phẩm làm thước đo, lấy người dân làm trung tâm của phục vụ và khi từng nhiệm vụ được lượng hóa bằng chỉ số cụ thể, từng cán bộ được giao trách nhiệm rõ ràng, bộ máy hành chính sẽ vận hành minh bạch, hiệu lực, hiệu quả và phục vụ người dân tốt hơn.
Biện Luân
