Bản làng bình yên - Xã Bạch Đích tỉnh Tuyên Quang
Huy động nguồn lực, hoàn thiện hạ tầng tạo động lực giảm nghèo
Giảm nghèo bền vững luôn được Tuyên Quang xác định là nhiệm vụ chính trị trọng tâm, gắn chặt với quá trình phát triển kinh tế - xã hội, xây dựng nông thôn mới và nâng cao đời sống Nhân dân. Trong những năm gần đây, tư duy giảm nghèo đã có nhiều đổi mới, chuyển từ hỗ trợ đơn thuần sang tạo cơ hội phát triển, nâng cao năng lực sản xuất và khơi dậy tinh thần tự lực, tự cường của người dân.
Sau 5 năm triển khai các Chương trình mục tiêu quốc gia (2021 - 2025), Tuyên Quang đã huy động trên 64.000 tỷ đồng cho đầu tư phát triển kinh tế - xã hội. Trong tổng nguồn lực đó, ngân sách Nhà nước chỉ chiếm khoảng 11,5%, phần lớn nguồn lực được huy động từ doanh nghiệp, tổ chức, cá nhân và sự đóng góp tích cực của Nhân dân. Kết quả này cho thấy hiệu quả rõ nét của chủ trương xã hội hóa nguồn lực, phát huy sức mạnh tổng hợp của hệ thống chính trị, cộng đồng doanh nghiệp và người dân trong thực hiện các mục tiêu phát triển, tạo nền tảng quan trọng thúc đẩy giảm nghèo bền vững và xây dựng nông thôn mới trên địa bàn tỉnh.
Cùng với việc huy động nguồn lực, tỉnh tập trung đầu tư đồng bộ hệ thống hạ tầng nông thôn. Riêng Chương trình xây dựng nông thôn mới đã huy động trên 59.000 tỷ đồng để phát triển giao thông, trường học, cơ sở y tế, thiết chế văn hóa.... Hơn 1.200 km đường giao thông nông thôn được bê tông hóa, trên 3.363 km kênh mương được kiên cố hóa cùng hàng trăm công trình giáo dục, y tế, văn hóa được đầu tư xây dựng đã tạo nên diện mạo mới cho khu vực nông thôn. Tỷ lệ xã đạt tiêu chí thủy lợi và phòng, chống thiên tai đạt gần 83%; tiêu chí y tế và thông tin - truyền thông đều đạt trên 84%.
Hạ tầng cơ sở được đầu tư đã góp phần tháo gỡ những điểm nghẽn về giao thông, sản xuất và tiếp cận dịch vụ xã hội. Nhiều thôn vùng sâu, vùng xa từng bị chia cắt bởi địa hình nay đã được kết nối thuận lợi với trung tâm xã. Nông sản được vận chuyển nhanh hơn, chi phí sản xuất giảm xuống, cơ hội tiếp cận giáo dục, y tế và thị trường ngày càng mở rộng. Hạ tầng phát triển cũng tạo điều kiện để nâng cao thu nhập cho người dân. Hiện nay, toàn tỉnh có 38/117 xã hoàn thành tiêu chí thu nhập, 74 xã đạt tiêu chí lao động và 60 xã hoàn thành tiêu chí tổ chức sản xuất. Đây là những chỉ số phản ánh rõ nét hiệu quả của công tác giảm nghèo gắn với xây dựng nông thôn mới.
Phát triển sinh kế, nâng cao nhận thức để giảm nghèo bền vững
Song hành với đầu tư hạ tầng, Tuyên Quang tập trung phát triển sinh kế theo hướng khai thác lợi thế của mỗi địa phương, hộ gia đình, từng bước hình thành các vùng sản xuất hàng hóa và tạo việc làm ổn định cho người dân.
Người dân xã vùng cao phát triển chăn nuôi bò, nâng cao thu nhập.
Tại các xã vùng cao, nhiều mô hình chăn nuôi và trồng trọt phù hợp với điều kiện tự nhiên đã được triển khai hiệu quả. Ở xã Bạch Đích, nơi có đông đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống, từ năm 2022 đến nay địa phương đã được đầu tư hơn 5,7 tỷ đồng để triển khai các dự án sinh kế cộng đồng. Các mô hình nuôi trâu, bò sinh sản ở các thôn Phú Tỷ II, Na Pô đang từng bước mang lại nguồn thu nhập ổn định cho người dân. Nhiều hộ dân đã chuyển từ tập quán chăn nuôi nhỏ lẻ sang áp dụng quy trình kỹ thuật, chủ động phòng chống dịch bệnh và nâng cao hiệu quả sản xuất.
Gia đình anh Vàng Mí Quả ở xã Thắng Mố là một điển hình trong phong trào phát triển kinh tế hộ gia đình. Từ ba con dê giống được hỗ trợ ban đầu, nhờ chăm sóc đúng kỹ thuật, đàn dê của gia đình đã phát triển lên tám con, tạo nguồn thu nhập ổn định và mở ra cơ hội thoát nghèo lâu dài. Nhiều mô hình kinh tế khác cũng đang phát huy hiệu quả rõ nét. Dự án nuôi lợn đen thương phẩm tại xã Quảng Nguyên với 15 hộ tham gia đạt sản lượng gần 55 tấn, mang lại lợi nhuận hơn 2,28 tỷ đồng và tạo việc làm thường xuyên cho khoảng 30 lao động địa phương. Tại xã Hòa An, mô hình trồng ớt xanh với 40 hộ tham gia đạt năng suất từ 40 đến 60 tấn/ha, doanh thu bình quân khoảng 250 triệu đồng/ha/vụ, góp phần nâng cao thu nhập cho người dân.
Đến nay, toàn tỉnh đã hình thành trên 118 chuỗi liên kết sản xuất và tiêu thụ nông sản, tạo đầu ra ổn định cho sản phẩm, nâng cao giá trị gia tăng và giảm thiểu rủi ro trong sản xuất. Các mô hình hợp tác xã, tổ hợp tác tiếp tục được củng cố, từng bước hình thành tư duy sản xuất hàng hóa và liên kết theo chuỗi giá trị.
Bên cạnh hỗ trợ phát triển sản xuất, tỉnh đặc biệt quan tâm nâng cao khả năng tiếp cận thông tin cho người dân. Giai đoạn 2021 - 2025, Tuyên Quang đã bố trí hơn 15,3 tỷ đồng thực hiện các dự án truyền thông giảm nghèo về thông tin. Hiện nay, 100% trung tâm xã được phủ cáp quang, gần 3.000 trạm BTS hoạt động trên địa bàn, tạo nền tảng quan trọng thúc đẩy chuyển đổi số ở khu vực nông thôn. Thông qua hệ thống truyền thanh cơ sở, mạng viễn thông và các nền tảng số, người dân ngày càng tiếp cận thuận lợi hơn với kiến thức sản xuất, khoa học kỹ thuật, thông tin thị trường và các chính sách hỗ trợ của Nhà nước. Từ đó, nhận thức về phát triển kinh tế từng bước được nâng lên, tinh thần chủ động học hỏi, tự lực vươn lên ngày càng lan tỏa trong cộng đồng.
Những giải pháp đồng bộ về hạ tầng, sinh kế và nâng cao nhận thức đã mang lại kết quả tích cực. Tỷ lệ hộ nghèo toàn tỉnh giảm bình quân gần 5% mỗi năm. Riêng vùng đồng bào dân tộc thiểu số, tỷ lệ hộ nghèo giảm từ 37,31% xuống còn 16,04%. Hàng nghìn hộ dân đã có điều kiện cải thiện thu nhập, ổn định cuộc sống và từng bước vươn lên thoát nghèo.
Định hướng cho giai đoạn 2026 - 2030, Tuyên Quang đặt mục tiêu giảm tỷ lệ hộ nghèo đa chiều xuống còn khoảng 3,5%; đối với các xã có tỷ lệ hộ nghèo trên 20%, mức giảm phấn đấu đạt từ 4 - 6% mỗi năm. Đồng thời, tỉnh hướng tới tăng thu nhập bình quân của người dân nông thôn gấp 2,5 lần so với năm 2020, phát triển nông thôn theo hướng hiện đại, sinh thái, gắn với chuyển đổi số và kinh tế xanh.
Để hiện thực hóa các mục tiêu này, tỉnh tiếp tục ưu tiên huy động và sử dụng hiệu quả các nguồn lực đầu tư cho khu vực nông thôn, vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi. Ông Đỗ Tấn Sơn, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Tuyên Quang cho biết: “Trong giai đoạn tới, tỉnh cần huy động khoảng 2.674 tỷ đồng để đầu tư phát triển kết cấu hạ tầng phục vụ sản xuất và dân sinh; hỗ trợ phát triển các mô hình kinh tế hiệu quả; thực hiện giảm nghèo đa chiều và nâng cao chất lượng các tiêu chí nông thôn mới đã đạt được. Cùng với nguồn vốn ngân sách Nhà nước, tỉnh sẽ tiếp tục đẩy mạnh lồng ghép các chương trình, dự án, tăng cường xã hội hóa và phát huy vai trò chủ thể của người dân trong quá trình phát triển”.
Theo ông Đỗ Tấn Sơn, việc khơi dậy tinh thần tự lực, tự cường của người dân sẽ tiếp tục đóng vai trò quan trọng, bảo đảm các chương trình giảm nghèo mang lại hiệu quả thực chất, góp phần thu hẹp khoảng cách phát triển giữa các vùng, nâng cao thu nhập và chất lượng sống của Nhân dân.
Những con đường mới mở ra cơ hội phát triển, những mô hình sinh kế được nhân rộng và những vùng quê đang từng ngày đổi thay chính là minh chứng cho hiệu quả của cách làm lấy người dân làm trung tâm. Trên nền tảng những kết quả đã đạt được, Tuyên Quang đang tiếp tục khơi dậy nội lực, phát huy tiềm năng và lợi thế của từng địa phương, từng bước xây dựng nông thôn hiện đại, kinh tế phát triển, xã hội tiến bộ, đời sống Nhân dân ngày càng ấm no, hạnh phúc, hướng tới mục tiêu phát triển bao trùm và bền vững, để mọi người dân đều được thụ hưởng thành quả của quá trình đổi mới và không ai bị bỏ lại phía sau.
Biên tập viên Cổng TTĐT tỉnh
