Dưới đây là những chính sách nổi bật sẽ có hiệu lực trong tháng 8/2026.
Tăng cường quản lý vi phạm trong lĩnh vực đất đai
Một trong những chính sách đáng chú ý là Nghị định số 281/2026/NĐ-CP của Chính phủ sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 123/2024/NĐ-CP quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực đất đai. Nghị định có hiệu lực từ ngày 31/8/2026.
Điểm mới quan trọng của nghị định là bổ sung nguyên tắc xác định hành vi vi phạm hành chính đối với các đơn vị hành chính đặc khu. Theo đó, trường hợp đặc khu thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn tương ứng với chính quyền địa phương ở phường thì áp dụng mức xử phạt như đối với phường; nếu thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn tương ứng với cấp xã thì áp dụng mức xử phạt như đối với xã.
Nghị định quy định trường hợp quyền sử dụng đất là tài sản chung của vợ và chồng thì việc xử phạt vi phạm hành chính được áp dụng như đối với một cá nhân. Đáng chú ý, nhiều biện pháp khắc phục hậu quả được bổ sung nhằm nâng cao hiệu quả xử lý vi phạm. Cụ thể, người vi phạm có thể bị buộc khôi phục tình trạng ban đầu của đất trước khi vi phạm; khôi phục hiện trạng ban đầu của mốc địa giới đơn vị hành chính; thực hiện lại các thủ tục hành chính về đất đai theo đúng quy định; đồng thời phải nộp lại các giấy tờ đã bị tẩy xóa, sửa chữa, làm sai lệch nội dung hoặc giấy tờ giả đã sử dụng.
Bên cạnh đó, nghị định sửa đổi quy định về thẩm quyền xử phạt của Chủ tịch UBND cấp xã và cơ quan thanh tra chuyên ngành, góp phần phân định rõ trách nhiệm trong quá trình xử lý các hành vi vi phạm về đất đai.
Hoàn thiện cơ chế quản lý hoạt động kinh doanh hàng miễn thuế
Từ ngày 21/8/2026, Nghị định số 273/2026/NĐ-CP về kinh doanh hàng miễn thuế chính thức có hiệu lực, tạo hành lang pháp lý thống nhất đối với hoạt động quản lý hải quan, thủ tục hải quan, kiểm tra và giám sát hàng hóa miễn thuế.
Nghị định áp dụng đối với nhiều nhóm đối tượng như người xuất cảnh, nhập cảnh, quá cảnh; hành khách trên các chuyến bay quốc tế; thuyền viên làm việc trên tàu biển quốc tế; các đối tượng được hưởng quyền ưu đãi, miễn trừ ngoại giao; doanh nghiệp kinh doanh hàng miễn thuế; cơ quan hải quan cùng nhiều cơ quan, đơn vị liên quan.
Theo quy định mới, hàng hóa được phép đưa vào kinh doanh tại cửa hàng miễn thuế gồm hai nhóm chính: hàng hóa tạm nhập từ nước ngoài, khu phi thuế quan hoặc kho ngoại quan và hàng hóa được phép lưu thông từ nội địa. Đối với hàng hóa tạm nhập, chỉ những mặt hàng không thuộc danh mục cấm hoặc tạm ngừng nhập khẩu mới được phép đưa vào kinh doanh theo loại hình tạm nhập, tái xuất.
Đối với hàng hóa từ nội địa, các mặt hàng phải bảo đảm không thuộc danh mục cấm hoặc tạm ngừng xuất khẩu; trường hợp thuộc nhóm hàng xuất khẩu có điều kiện thì phải đáp ứng đầy đủ các điều kiện theo quy định của pháp luật.
Một điểm mới đáng chú ý là toàn bộ hàng hóa từ nội địa đưa vào cửa hàng miễn thuế sẽ được cơ quan hải quan quản lý, giám sát thông qua danh mục hàng hóa do doanh nghiệp thông báo. Đồng thời, hàng hóa kinh doanh miễn thuế phải được lưu giữ tại cửa hàng hoặc kho chứa hàng miễn thuế của doanh nghiệp nhằm bảo đảm công tác quản lý, kiểm tra và truy xuất nguồn gốc.
Điều chỉnh quy định xử phạt trong lĩnh vực giao thông đường bộ
Một chính sách thu hút sự quan tâm của người dân là Nghị định số 238/2026/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 168/2024/NĐ-CP về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực giao thông đường bộ và trừ điểm, phục hồi điểm giấy phép lái xe. Nghị định có hiệu lực từ ngày 15/8/2026.
Theo quy định mới, người điều khiển xe ô tô chở trẻ em dưới 10 tuổi và có chiều cao dưới 1,35 mét nhưng không sử dụng thiết bị an toàn phù hợp sẽ bị phạt cảnh cáo, thay cho hình thức xử phạt tiền trước đây (trừ xe ô tô kinh doanh vận tải hành khách).
Việc điều chỉnh này được thực hiện đồng thời với việc bãi bỏ quy định xử phạt tiền từ 800.000 đồng đến 1 triệu đồng đối với hành vi nêu trên, qua đó tạo điều kiện để người dân có thời gian thích ứng với quy định mới về sử dụng thiết bị an toàn dành cho trẻ em trên ô tô. Ngoài nội dung liên quan đến an toàn cho trẻ em, nghị định cũng siết chặt xử lý các hành vi che giấu, làm thay đổi khả năng nhận diện biển số xe.
Theo đó, người điều khiển phương tiện có hành vi gắn biển số không đúng quy định; biển số bị bẻ cong, che lấp; sơn, dán làm thay đổi chữ, số hoặc sử dụng vật liệu, thiết bị làm thay đổi khả năng nhận diện của hệ thống giám sát sẽ bị xử phạt từ 20 triệu đồng đến 26 triệu đồng. Quy định mới được đánh giá sẽ góp phần nâng cao hiệu quả xử lý vi phạm thông qua hệ thống camera giám sát và các thiết bị kỹ thuật nghiệp vụ đang được triển khai rộng rãi trên cả nước.
Siết chặt quản lý hoạt động vận tải hành khách theo hợp đồng
Một trong những chính sách có phạm vi tác động lớn đến doanh nghiệp vận tải là Nghị định số 218/2026/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 158/2024/NĐ-CP về hoạt động vận tải đường bộ. Nghị định có hiệu lực từ ngày 10/8/2026.
Theo quy định mới, hoạt động kinh doanh vận tải hành khách theo hợp đồng tiếp tục được quản lý chặt chẽ hơn nhằm phân định rõ với loại hình vận tải tuyến cố định.
Các đơn vị kinh doanh vận tải theo hợp đồng không được xác nhận đặt chỗ cho từng hành khách; không bán vé; không thu tiền trực tiếp từng hành khách; không tổ chức lịch trình, hành trình cố định để phục vụ nhiều khách hoặc nhiều hợp đồng khác nhau; đồng thời không được sử dụng trụ sở doanh nghiệp, văn phòng đại diện hoặc các địa điểm cố định để đón, trả khách trên đường phố. Đặc biệt, nghị định bổ sung quy định về kết nối và chia sẻ dữ liệu hợp đồng vận tải với cơ quan quản lý nhà nước.
Theo đó, kể từ ngày 01/01/2028, trước khi thực hiện chuyến xe, doanh nghiệp vận tải hành khách theo hợp đồng phải kết nối, chia sẻ dữ liệu về hợp đồng vận tải với Bộ Công an (Cục Cảnh sát giao thông). Nguồn dữ liệu này sẽ được sử dụng phục vụ công tác tuần tra, kiểm soát, xử lý vi phạm cũng như chia sẻ cho Bộ Xây dựng, Bộ Tài chính và UBND cấp tỉnh để phục vụ công tác quản lý nhà nước theo chức năng. Bộ Công an sẽ ban hành hướng dẫn về việc kết nối, chia sẻ và khai thác dữ liệu nhằm bảo đảm thống nhất trong quá trình triển khai.
Cùng với đó, nghị định thay đổi phương thức tổ chức tập huấn nghiệp vụ cho lái xe kinh doanh vận tải. Thay vì do doanh nghiệp tổ chức như trước đây, việc tập huấn sẽ do Sở Xây dựng thực hiện. Quy trình được chuẩn hóa theo hướng ứng dụng công nghệ thông tin, bổ sung hình thức thi trắc nghiệm trên máy tính, kéo dài thời gian lưu trữ hồ sơ và tăng tính minh bạch trong cấp giấy chứng nhận.
Các chính sách mới có hiệu lực trong tháng 8/2026 cho thấy định hướng tiếp tục hoàn thiện hệ thống pháp luật theo hướng đồng bộ, minh bạch và phù hợp với yêu cầu quản lý trong giai đoạn mới. Bên cạnh việc tăng cường chế tài xử lý vi phạm, nhiều quy định mới cũng đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số, chia sẻ dữ liệu giữa các cơ quan quản lý, đơn giản hóa quy trình và nâng cao hiệu quả phục vụ người dân, doanh nghiệp. Việc triển khai đồng bộ các nghị định mới sẽ góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước trong các lĩnh vực đất đai, giao thông, vận tải và thương mại; đồng thời tạo môi trường pháp lý minh bạch, ổn định, đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội trong giai đoạn chuyển đổi số và cải cách hành chính hiện nay.
Ban Biên tập Cổng TTĐT tỉnh
