Tỉnh Tuyên Quang đón nhiều du khách, trong đó phần lớn điểm đến là điểm du lịch Khu di tích quốc gia đặc biệt Tân Trào.
Khu di tích lịch sử quốc gia đặc biệt Tân Trào có vị trí đặc biệt trong lịch sử cách mạng Việt Nam, được biết đến là “Thủ đô Khu Giải phóng”, “Thủ đô Kháng chiến”, nơi gắn với nhiều sự kiện trọng đại của dân tộc. Khu di tích gồm 177 di tích trên địa bàn 4 xã Tân Trào, Minh Thanh, Trung Sơn và Hùng Lợi, với tổng diện tích tự nhiên 530,9 km². Đây là địa chỉ đỏ trong giáo dục truyền thống yêu nước, truyền thống cách mạng và là một trong những khu du lịch trọng điểm của tỉnh.
Những năm qua, Tân Trào đã từng bước hình thành các sản phẩm du lịch gắn với giá trị lịch sử, văn hóa, sinh thái và cộng đồng. Giai đoạn 2021-2025, Khu di tích đón trên 2 triệu lượt khách, tăng bình quân khoảng 5%/năm; riêng năm 2025 đạt 555.000 lượt khách. Tuy nhiên, phần lớn khách vẫn tham quan trong ngày, thời gian lưu trú bình quân chỉ khoảng 4-6 giờ; sản phẩm du lịch chưa thật sự đa dạng, chiều sâu trải nghiệm còn hạn chế, nguồn thu từ các dịch vụ bổ trợ chưa tương xứng với tiềm năng.
Đề án xác định phát triển du lịch Tân Trào phải gắn chặt với bảo tồn và phát huy giá trị di tích, bảo vệ cảnh quan, môi trường; lấy giá trị lịch sử, văn hóa làm nền tảng, đồng thời khai thác hợp lý tài nguyên thiên nhiên và văn hóa cộng đồng. Phát triển du lịch phải gắn với giáo dục truyền thống cách mạng cho cán bộ, đảng viên, lực lượng vũ trang, học sinh, sinh viên và Nhân dân; bảo đảm hài hòa lợi ích giữa Nhà nước, doanh nghiệp và cộng đồng địa phương.
Mục tiêu tổng quát đến năm 2030 là xây dựng, phát triển Khu di tích quốc gia đặc biệt Tân Trào trở thành Khu du lịch quốc gia, trung tâm giáo dục truyền thống cách mạng của cả nước, điểm đến du lịch lịch sử - văn hóa - sinh thái tiêu biểu của vùng Trung du và miền núi Bắc Bộ. Tân Trào sẽ từng bước hình thành hệ thống hạ tầng, cơ sở vật chất kỹ thuật, dịch vụ đón tiếp, thuyết minh, hướng dẫn và vận chuyển khách nội khu đồng bộ, hiện đại, chuyên nghiệp; xây dựng các sản phẩm du lịch đặc trưng, chất lượng cao, tăng sức hấp dẫn và khả năng cạnh tranh của điểm đến.
Theo Đề án, đến năm 2030 phấn đấu thu hút 750.000 lượt khách, tổng thu từ khách du lịch đạt 600 tỷ đồng. Đồng thời, tỉnh hoàn thiện các tiêu chí theo quy định để trình Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch xem xét, công nhận Khu du lịch quốc gia Tân Trào vào năm 2029. Để đạt các mục tiêu trên, Tân Trào tập trung hoàn thiện hệ thống sản phẩm du lịch, trong đó du lịch lịch sử, về nguồn và giáo dục truyền thống là sản phẩm chủ đạo; đồng thời phát triển các sản phẩm bổ trợ như du lịch sinh thái, du lịch cộng đồng, du lịch trải nghiệm. Cùng với đó là tăng cường liên kết các điểm di tích, không gian văn hóa, cảnh quan sinh thái và cộng đồng dân cư thành các chuỗi sản phẩm, tuyến du lịch có khả năng kéo dài thời gian lưu trú, nâng cao mức chi tiêu của du khách.
Một trong những định hướng đáng chú ý là hiện đại hóa sản phẩm du lịch gắn với chuyển đổi số. Đề án đặt mục tiêu có ít nhất 1 khách sạn đạt tiêu chuẩn 4 sao trở lên; ít nhất 10 điểm di tích được lắp đặt ứng dụng tham quan thực tế ảo và sử dụng ứng dụng đa ngôn ngữ; điểm du lịch cộng đồng đạt hạng OCOP từ 3 sao trở lên. Các cơ sở kinh doanh dịch vụ ăn uống, mua sắm, thể thao, vui chơi, giải trí, chăm sóc sức khỏe được định hướng đáp ứng tối thiểu 500.000 lượt khách/năm, trong đó 70% cơ sở dịch vụ đạt tiêu chuẩn phục vụ khách du lịch. Hệ thống cơ sở lưu trú chất lượng phấn đấu đáp ứng tối thiểu 300.000 lượt khách lưu trú mỗi năm.
Chuyển đổi số được xác định là một trong những giải pháp quan trọng để nâng cao chất lượng quản lý và trải nghiệm du khách. Tân Trào sẽ từng bước ứng dụng camera giám sát, cổng bán và kiểm soát vé tự động, thiết bị thuyết minh đa ngôn ngữ, mã QR, công nghệ thực tế ảo, hướng tới xây dựng mô hình “Di tích lịch sử thông minh”. Đồng thời, nghiên cứu xây dựng các không gian trải nghiệm AR/VR, phim 3D phục dựng sự kiện lịch sử, sân khấu thực cảnh và các sản phẩm tương tác nhằm tăng tính trực quan, hấp dẫn, nhất là đối với khách trẻ, học sinh, sinh viên và khách quốc tế. Cùng với phát triển sản phẩm và hạ tầng, công tác bảo tồn di tích, bảo vệ môi trường và phát triển du lịch bền vững được đặt ở vị trí quan trọng. Đề án yêu cầu gắn khai thác du lịch với bảo vệ vùng lõi di tích, rừng đặc dụng, cảnh quan sinh thái; tăng cường phòng cháy, chữa cháy, quản lý rác thải, nước thải và kiểm soát các hoạt động đầu tư, kinh doanh dịch vụ. Việc phát triển du lịch tại khu vực rừng đặc dụng, vùng lõi di tích và khu dân cư xen kẽ phải được định hướng thống nhất, bảo đảm hài hòa giữa bảo tồn di sản, bảo vệ môi trường và phát triển kinh tế.
Đề án đồng thời chú trọng phát triển du lịch cộng đồng, phát huy vai trò của người dân trong cung cấp dịch vụ lưu trú, ẩm thực, trải nghiệm văn hóa và sản phẩm địa phương. Mô hình làng văn hóa du lịch cộng đồng tại Tân Lập được xác định là một trong những điểm sáng cần tiếp tục nâng cao chất lượng, đồng thời mở rộng liên kết với các cộng đồng, làng văn hóa vệ tinh, qua đó tạo thêm sinh kế, tăng thu nhập và mở rộng phạm vi hưởng lợi từ hoạt động du lịch. Công tác xúc tiến, quảng bá được đổi mới theo hướng chuyên nghiệp, đa nền tảng, tăng cường ứng dụng công nghệ số, xây dựng video, phim tài liệu, nội dung đa phương tiện về lịch sử, văn hóa, cảnh quan và con người Tân Trào. Việc liên kết với doanh nghiệp lữ hành, các khu, điểm du lịch trong và ngoài tỉnh cũng được đẩy mạnh, hình thành các tuyến du lịch kết nối Tân Trào với các điểm đến lịch sử, văn hóa, sinh thái trong vùng.
Với việc triển khai đồng bộ các nhiệm vụ về quy hoạch, hạ tầng, bảo tồn di sản, phát triển sản phẩm, chuyển đổi số, xúc tiến quảng bá, thu hút đầu tư và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, Đề án “Phát triển du lịch Tân Trào giai đoạn 2026 - 2030” hướng tới tạo bước chuyển căn bản trong khai thác tiềm năng du lịch của Tân Trào; vừa phát huy giá trị lịch sử, văn hóa, cảnh quan, vừa tạo sinh kế, nâng cao thu nhập cho người dân, góp phần đưa du lịch trở thành ngành kinh tế mũi nhọn của tỉnh.
Biên tập viên Cổng TTĐT tỉnh
