Khơi dậy tiềm năng từ lợi thế khí hậu và thổ nhưỡng
Ở độ cao trung bình trên 1.000 m so với mực nước biển, Quản Bạ có khí hậu mát mẻ quanh năm, biên độ nhiệt không quá lớn, lượng mưa tương đối dồi dào và nền đất vùng núi đá giàu khoáng chất. Đây là những điều kiện đặc biệt thuận lợi để phát triển các loại rau ôn đới, cây ăn quả và cây trồng hàng hóa có giá trị kinh tế cao mà nhiều địa phương khác khó có được.
Những năm gần đây, cùng với quá trình tái cơ cấu ngành nông nghiệp, xã Quản Bạ đã xác định phát huy lợi thế tự nhiên là hướng đi bền vững. Thay vì chỉ tập trung vào các loại cây trồng truyền thống cho năng suất và giá trị kinh tế thấp, địa phương từng bước mở rộng diện tích rau, đậu, cà chua, dưa chuột, hoa hồng và nhiều loại cây trồng phù hợp với điều kiện khí hậu, thổ nhưỡng của vùng cao.
Không chỉ tạo ra sản phẩm có chất lượng, việc chuyển đổi còn góp phần nâng cao hiệu quả sử dụng đất, tăng hệ số canh tác và tạo thêm việc làm, thu nhập cho người dân.
Lãnh đạo xã Quản Bạ kiểm tra mô hình trồng cà chua hàng hóa, đánh giá hiệu quả chuyển đổi từ cây trồng năng suất thấp sang cây trồng có giá trị kinh tế cao.
Chuyển đổi cây trồng – bước đi đúng từ thực tiễn
Xác định chuyển đổi cơ cấu cây trồng là giải pháp quan trọng để nâng cao giá trị sản xuất nông nghiệp, ngay từ đầu năm 2026, UBND xã Quản Bạ đã tập trung chỉ đạo các thôn triển khai sản xuất theo đúng khung thời vụ; rà soát diện tích đất sản xuất, lựa chọn cây trồng phù hợp với từng vùng; đồng thời đẩy mạnh tuyên truyền, hướng dẫn người dân thay đổi tư duy sản xuất, chuyển mạnh từ sản xuất tự cung tự cấp sang sản xuất hàng hóa gắn với nhu cầu thị trường.
Điểm nhấn là xã đã tổ chức thành công Lễ phát động chuyển đổi diện tích cây trồng năng suất thấp sang cây trồng năng suất cao năm 2026, tạo khí thế thi đua sôi nổi ngay từ đầu vụ sản xuất. Từ lễ phát động, phong trào chuyển đổi cơ cấu cây trồng đã được triển khai đồng bộ tại các thôn, nhận được sự hưởng ứng tích cực của người dân.
Nhờ sự chỉ đạo quyết liệt, việc chuyển đổi đã đạt nhiều kết quả tích cực. Đến nay, toàn xã đã thực hiện chuyển đổi 361,5 ha trên tổng kế hoạch 444 ha, đạt 81,3% kế hoạch năm. Trong đó, chuyển đổi hoàn toàn từ cây trồng năng suất thấp sang cây trồng có giá trị kinh tế cao đạt 30,5/39 ha, bằng 78,2% kế hoạch; chuyển đổi theo cơ cấu mùa vụ đạt 331 ha, tương đương 74,54% kế hoạch. Những con số ấy không đơn thuần phản ánh tiến độ thực hiện kế hoạch mà còn cho thấy sự thay đổi mạnh mẽ trong nhận thức của người dân về sản xuất nông nghiệp theo hướng hiệu quả và bền vững.
Nông dân xã Quản Bạ chăm sóc diện tích dưa chuột – một trong những cây trồng có giá trị kinh tế cao được địa phương đẩy mạnh phát triển trong quá trình chuyển đổi cơ cấu cây trồng.
Hình thành vùng sản xuất hàng hóa trên miền đá
Song song với chuyển đổi cơ cấu cây trồng, xã Quản Bạ tập trung tổ chức sản xuất đúng khung thời vụ, bảo đảm phát huy tối đa hiệu quả của từng diện tích đất nông nghiệp. Đến thời điểm hiện tại, tổng diện tích các cây trồng chính đạt 1.883/1.929,5 ha, 97,5% Kế hoạch, đạt 150,64% so với cùng kỳ. Trong đó, diện tích lúa đạt 482,5 ha, bằng 97,63% kế hoạch; ngô đạt 949 ha, vượt kế hoạch với 100,5%; lạc xuân đạt 75 ha, hoàn thành 100% kế hoạch; diện tích rau, đậu các loại đạt 596,5 ha, đạt 100,08% kế hoạch. Những loại rau chủ lực như bắp cải, cải xanh, đậu các loại tiếp tục phát huy lợi thế của khí hậu ôn hòa vùng cao, đáp ứng nhu cầu của thị trường trong và ngoài tỉnh.
Bên cạnh đó, các loại cây trồng hàng hóa tiếp tục được mở rộng như: Cà chua đạt 82,5 ha, dưa chuột đạt 135 ha; diện tích ớt đạt 4,5 ha; hoa hồng được duy trì ổn định với 28,1 ha, không chỉ mang lại giá trị kinh tế mà còn góp phần tạo cảnh quan, phát triển du lịch trải nghiệm. Sự đa dạng trong cơ cấu cây trồng đã giúp Quản Bạ giảm dần sự phụ thuộc vào những loại cây có giá trị thấp, từng bước hình thành các vùng sản xuất chuyên canh, tạo nền tảng để liên kết tiêu thụ sản phẩm và xây dựng thương hiệu nông sản đặc trưng của địa phương.
Theo ông Nguyễn Duy Huân, Phó Chủ tịch UBND xã Quản Bạ cho biết: "Nhờ điều kiện khí hậu mát mẻ, đất đai phù hợp với nhiều loại rau, hoa và cây ăn quả có giá trị kinh tế. Vì vậy, xã xác định phải phát huy tối đa lợi thế này thông qua chuyển đổi diện tích cây trồng năng suất thấp sang cây trồng có giá trị kinh tế cao, giúp người dân nâng cao thu nhập. Trong thời gian tới, xã tiếp tục vận động, hướng dẫn người dân phát triển thành vùng sản xuất hàng hóa, ứng dụng tiến bộ kỹ thuật, gắn sản xuất với thị trường, nâng cao giá trị trên từng đơn vị diện tích, tạo sinh kế bền vững và từng bước xây dựng nền nông nghiệp xanh, thích ứng với biến đổi khí hậu".
Những mùa xanh trên vùng đất cửa ngõ Cao nguyên đá
Từ những diện tích sản xuất còn nhiều khó khăn, Quản Bạ hôm nay đang khoác lên mình màu xanh của những cánh đồng rau, những vườn cà chua, dưa chuột, hoa hồng và nhiều loại cây trồng giá trị. Mỗi vụ mùa không chỉ mang theo niềm vui được mùa, mà còn phản ánh sự chuyển biến trong tư duy sản xuất của chính quyền và người dân.
Khai thác đúng lợi thế khí hậu, lựa chọn đúng cây trồng, tổ chức sản xuất theo hướng hàng hóa và từng bước hình thành chuỗi giá trị là con đường mà Quản Bạ đang kiên trì theo đuổi. Trên miền đá vốn được xem là khắc nghiệt, những mùa xanh hôm nay không chỉ tạo nên diện mạo mới cho nông nghiệp địa phương mà còn mở ra kỳ vọng về một nền sản xuất hiện đại, hiệu quả và bền vững, góp phần nâng cao đời sống người dân và xây dựng Quản Bạ trở thành vùng nông nghiệp đặc trưng của cực Bắc Tổ quốc.
Ban Biên tập Cổng TTĐT tỉnh
